Wat is hooikoorts / pollen allergie?

Hooikoorts is een allergische reactie op stuifmeel. De Latijnse naam is pollinose. Het wordt ook wel pollen allergie, allergische rhinitis of seizoensastma genoemd. In tegenstelling tot wat de naam doet vermoeden heeft het niets te maken met hooi noch met koorts. Het wordt namelijk veroorzaakt door de pollen van levende planten en niet door het dode gewas hooi. Eind van de vorige eeuw werd hooikoorts ontdekt. Aangezien de klachten hoofdzakelijk voorkwamen in de hooiperiode heeft men deze allergie hooikoorts genoemd. In Nederland en België wordt geschat dat zo'n 10% van de bevolking er last van heeft.

De allergische reactie, die men hooikoorts noemt, wordt veroorzaakt door een overdreven reactie van het afweersysteem in het lichaam op bepaalde pollen in de lucht. Hoewel ieder mens afweerstoffen aanmaakt tegen pollen worden er bij de hooikoortspatiënt teveel aangemaakt waardoor er klachten ontstaan. De pollen, die eigenlijk onschadelijk zijn, worden door het lichaam van een hooikoortspatiënt als ongewenst en schadelijk beschouwd. Het afweersysteem gaat daarom actie ondernemen door afweerstoffen aan te maken (de antilichamen). Deze afweerstoffen hechten zich vervolgens aan de zogeheten mestcellen. Hierdoor zorgt je lichaam ervoor dat deze "gevaarlijke" stof de volgende keer door het lichaam herkent kan worden. Deze mestcellen zijn dus eigenlijk een soort opslag van antistoffen tegen ziektes. Bij het binnendringen van een echte ziekte is het natuurlijk heel goed dat je lichaam daar direct op reageert. Bij hooikoorts daarentegen is deze reactie echter volledig overbodig.

Wanneer de pollen een volgende keer in het lichaam terecht komen (door de ogen, neus, mond of keel), dan zal jouw immuunsysteem direct de mestcellen met antistoffen naar deze plek sturen. Wanneer deze antistoffen de pollen proberen onschadelijk te maken komen er verschillende stoffen vrij. De belangrijkste stof die vrijkomt heet histamine. Wat overigens dezelfde stof is die je lichaam aanmaakt op het moment dat je bijvoorbeeld gestoken word door een mug of wesp. Het doel van de histamine is het verwijden van de bloedvaten om de antistoffen te kunnen aanvoeren en de afvalstoffen te kunnen afvoeren. De hooikoortsklachten ontstaan echter doordat iemand bij dit proces een te grote hoeveelheid histamine aanmaakt. Daarbij is het belangrijk te weten dat jouw lichaam steeds heftiger op de pollen gaat reageren naarmate je er meer mee in aanraking komt. Dit proces wordt ook wel sensibilisatie genoemd. In het geval van de pollen is deze (overmatige) bescherming van jouw lichaam dus helaas ten onrechte. De pollen zijn namelijk helemaal geen schadelijke stof en het teveel aangemaakte histamine is dus de uiteindelijke veroorzaker van de vervelende hooikoortsklachten.